Loạn khuẩn trên da và xu hướng mới trong việc điều trị mụn trứng cá

02/06/2022 13:50 | : 3364

Bạn có biết trên da của chúng ta cũng có một lượng vi khuẩn lớn sinh sống tương tự như vi khuẩn trong ruột? Loạn khuẩn đường ruột đã khá quen thuộc vì liên quan tới tiêu chảy, đầy chướng bụng… Còn loạn khuẩn trên da chính là nguyên nhân dẫn tới kích ứng da, mụn trứng cá... Vì vậy, xu hướng mới trong điều trị mụn trứng cá chính là giải quyết tình trạng “loạn khuẩn” và phục hồi lại sự cân bằng tự nhiên của các vi khuẩn, tăng cường khả năng bảo vệ tự nhiên của da.

C. ACNES VÀ LOẠN KHUẨN TRÊN DA

Trong số các vi khuẩn sinh sống trên da thì C. acnes (tên cũ P. acnes) đóng vai trò quan trọng vì nó phân hủy mỡ do tuyến dầu tiết ra thành acid béo và acid béo này tham gia vào hình thành lớp màng acid trên da (acid mantle) để bảo vệ da.

Vậy câu hỏi mọi người đều thắc mắc, C. acnes gây viêm như thế nào mà tất cả các sản phẩm điều trị mụn trứng cá đều tập trung để tiêu diệt C. acnes?

Để trả lời câu hỏi này, chúng ta sẽ làm quen với vài khái niệm sinh học hơi xa lạ.

Skin Flora: gọi chung cho quần thể các con vi khuẩn, virus, nấm… đang sinh sống trên cơ thể chúng ra.
Microbiome: cũng là quần thể các con vi khuẩn trong Skin Flora nhưng tính cả bộ gen của chúng. Tại sao lại tính cả bộ gen thì đó là vấn đề chuyên sâu, chúng ta chưa cần quan tâm trong bài viết này.
Loạn khuẩn (Dysbiosis): là sự mất cân bằng về số lượng và tỷ lệ các con vi khuẩn trên cơ thể. Hình dung đơn giản thế này: Trong nông trại của bạn bình thường đang có khoảng 100 con bò, 80 con trâu, 500 con vịt và 1000 con gà. Bỗng nhiên bạn phát hiện ra chỉ còn có 50 con bò, 100 con trâu, gà tăng lên 2000 con, trong khi vịt giảm xuống chỉ còn 300 con. Và các con vật đánh nhau vì thiếu đồ ăn, thiếu chỗ ngủ… Loạn khuẩn chính là mô tả tình trạng mất cân bằng bất thường thường này.

Loạn khuẩn đường ruột đã khá quen thuộc và được xem là nguyên nhân chính dẫn tới tới tiêu chảy, đầy chướng bụng… Còn loạn khuẩn trên da thì chưa được đề cập đến nhiều nên chúng ra còn xa lạ với khái niệm này.

Những nghiên cứu mới nhất cho thấy, mức độ nghiêm trọng của mụn trứng cá viêm không liên quan tới sự gia tăng về số lượng C. acnes, mà lại liên quan tới sự đa dạng của các loại C. acnes. Sự mất đa dạng của C. acnes đã được chứng minh rằng đây là một hoạt động kích hoạt hệ miễn dịch bẩm sinh và viêm da ở mụn trứng cá. Hình dung đơn giản là 1000 con gà trong nông trại của bạn không phải chỉ 1 giống gà, mà có gà ri, gà tre, gà công nghiệp và cả gà chọi. Nếu tổng số lượng gà tăng lên đúng tỷ lệ thì không sao, nhưng đột nhiên lượng gà chọi chiếm quá nhiều, chúng sẽ đi gây sự với cả vịt và bò, khiến cho tình trạng của nông trại hỗn loạn. Lúc đó bạn sẽ phải thay đổi cách quản lý nhóm gà đó, và việc này không phải lúc nào cũng dễ dàng.

Vi khuẩn C. acnes cũng như các vi khuẩn khác trên da đều có tương tác với các phân tử truyền tín hiệu của da. Nghĩa là một số chất kích thích thần kinh trên da liên quan tới căng thẳng, viêm nhiễm lại được tổng hợp từ những tương tác với hệ vi sinh vật trên da. Và quan trọng nữa, hệ vi sinh vật trên da lại tương tác với hệ vi sinh vật đường ruột. Người bị mụn trứng cá có hệ vi sinh vật đường ruột khác so với người không bị mụn. Chế độ ăn nhiều các sản phẩm từ sữa, carbohydrate tinh chế, sô cô la và chất béo bão hòa thực sự đã được chứng minh là góp phần vào sự phát triển của mụn trứng cá thông qua việc kích hoạt các tín hiệu trao đổi chất.

Mối liên hệ giữa hệ vi sinh vật đường ruột và sự phát triển của mụn trứng cá có thể liên quan đến thực tế là rối loạn vi khuẩn trong ruột làm tăng tính thấm của ruột, dẫn đến giải phóng các chất trung gian gây viêm, chẳng hạn như nội độc tố lipopolysaccharide, vào hệ tuần hoàn.

XU HƯỚNG MỚI TRONG ĐIỀU TRỊ MỤN TRỨNG CÁ

Mục tiêu của điều trị mụn trứng cá không phải là để tiêu diệt C. acnes mà là để ngăn ngừa hoặc điều trị chứng loạn khuẩn, do đó, những phương pháp mới để cân bằng chứng loạn khuẩn ở mụn đã được nghiên cứu và ứng dụng với hiệu quả được công nhận.

Vì vậy, hãy thận trọng khi chọn lựa các hoạt chất có tính diệt khuẩn khi điều trị mụn ở Spa của bạn.

Trong nhiều trường hợp, việc diệt khuẩn C. acnes không giúp giảm mụn trứng cá mà còn làm tình trạng mụn nghiêm trọng hơn hoặc liên tục tái mụn nhiều lần do khả năng bảo vệ da tự nhiên bị suy giảm.